Xu hướng tìm kiếm các xưởng gia công (OEM/ODM) tại Quảng Châu, Thâm Quyến để sản xuất hàng hóa (từ quần áo, phụ kiện điện thoại, đến mỹ phẩm) mang lại biên lợi nhuận khổng lồ cho các thương nhân Việt Nam. Tuy nhiên, sự linh hoạt của các xưởng Trung Quốc (khách muốn in logo gì họ cũng làm) lại là một cái bẫy pháp lý chết người.
Rất nhiều container hàng về đến cảng Cát Lái, Hải Phòng đã bị cơ quan Hải quan ra quyết định “Tạm dừng làm thủ tục hải quan”, sau đó tiến hành tịch thu và tiêu hủy toàn bộ với lý do: Nhập khẩu hàng vi phạm sở hữu trí tuệ (IPR).
Ranh Giới Chết Người Giữa “Cảm Hứng Thiết Kế” Và Hàng Giả mạo
Tại Việt Nam, các thương hiệu lớn (từ Nike, Apple đến các Local brand đã đăng ký bảo hộ) đều thiết lập hệ thống cảnh báo tự động trên hệ thống Quản lý rủi ro của Tổng cục Hải quan.
Nhiều chủ doanh nghiệp Việt Nam phạm phải các sai lầm ngây thơ dẫn đến việc nhập khẩu hàng vi phạm sở hữu trí tuệ:
- Nhập hàng Replica/Super Fake: Biết rõ là hàng nhái nhưng vẫn cố tình nhập (khai sai tên hàng) với hy vọng hải quan không kiểm hóa.
- Vi phạm kiểu dáng công nghiệp: Dù bạn không in logo Apple, nhưng bạn đặt xưởng Trung Quốc sản xuất tai nghe có kiểu dáng giống y hệt AirPods. Hải quan vẫn có quyền ách giữ vì vi phạm kiểu dáng công nghiệp đã được bảo hộ độc quyền.
- Tự thiết kế logo nhưng trùng lặp: Bạn sáng tạo ra một tên thương hiệu, nhưng không tra cứu trên Cục Sở hữu trí tuệ. Cái tên đó vô tình trùng với một công ty đã đăng ký độc quyền từ trước tại Việt Nam.
Chế Tài Khắc Nghiệt Của Pháp Luật Hải Quan
Khi hải quan phát hiện dấu hiệu nhập khẩu hàng vi phạm sở hữu trí tuệ, quy trình xử lý theo Nghị định 99/2013/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 126/2021/NĐ-CP) sẽ lập tức kích hoạt:
- Hải quan sẽ ra quyết định Tạm dừng làm thủ tục và thông báo cho công ty đại diện pháp lý của thương hiệu đó tại Việt Nam xuống cảng lấy mẫu giám định.
- Nếu có văn bản kết luận giám định là hàng giả mạo, lô hàng của bạn sẽ bị tịch thu và buộc tiêu hủy 100%.
- Doanh nghiệp bị phạt tiền lên tới hàng trăm triệu đồng, Giám đốc công ty có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu giá trị hàng hóa lớn.
Thiết Lập Hàng Rào Chống Rủi Ro Sở Hữu Trí Tuệ Cùng HHK Logistics
Sự khắc nghiệt của thương mại quốc tế không có chỗ cho việc “thử sai”. Để bảo vệ nguồn vốn và danh dự của doanh nghiệp, HHK Logistics mang đến giải pháp quản trị rủi ro hàng OEM toàn diện:
- Rà soát thương hiệu đầu vào (IP Clearance): Trước khi bạn đặt cọc sản xuất hàng loạt, đội ngũ pháp lý của chúng tôi sẽ hỗ trợ tra cứu logo, kiểu dáng trên cơ sở dữ liệu của Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam. Đảm bảo thương hiệu của bạn “sạch” và không dẫm chân lên các tài sản IPR đã được bảo hộ.
- Thẩm định Thư ủy quyền (Letter of Authorization): Nếu bạn là nhà phân phối chính thức cho một thương hiệu quốc tế, HHK Logistics sẽ thẩm định tính hợp pháp của Thư ủy quyền, hướng dẫn làm thủ tục Hợp pháp hóa lãnh sự để bộ chứng từ miễn nhiễm với mọi cuộc thanh tra.
- Khai báo minh bạch, giải trình sắc bén: Chuẩn bị bộ hồ sơ hải quan chuẩn xác, đính kèm đầy đủ tài liệu chứng minh nguồn gốc, thiết kế đồ họa (Artwork) gốc, giúp gạt bỏ mọi rủi ro nhập khẩu hàng vi phạm sở hữu trí tuệ, đưa hàng về kho an toàn.